Türkiye'de yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan anadilimiz Zazaca için yeni bir projeyle huzurlarınızdayız.
Vatenê Verêna (Öncekilerin Sözleri), Zaza halkının binlerce yıllık yaşam tecrübesini, felsefesini ve sözlü kültür mirasını dijital bir platformda kayıt altına almak amacıyla hayata geçirilmiş bir deyim arşivi projesidir. Türkiye’nin üçüncü büyük dili olan Zazaca, maalesef UNESCO tarafından "tehlike altındaki diller" kategorisinde sınıflandırılmaktadır.
Bir dili yaşatan en önemli unsurlardan biri, o dilin gündelik yaşamdaki ifade gücü ve mecaz dünyasıdır. Bir deyim; sadece birkaç kelime değil, o halkın tarihini, inancını, mizah anlayışını ve doğayla kurduğu ilişkiyi anlatan yoğun bir kültürel koddur. Modern yaşamın gölgesinde kalan bu özgün ifadeler, yaşlı kuşakların vefatıyla birlikte yok olma riski taşımaktadır.
Halkımız yüzyıllar boyunca bir durumu adlandırırken nasıl bir mantıktan hareket etti; bu ifadelerin arkasında ne gibi bir felsefe yatmaktaydı? Bu arşiv, uzak bir geçmişten günümüze ulaşan bu zengin bilgi kaynağını korumayı ve gelecek kuşaklara aktarmayı amaçlar. Ayrıca deyimler; eril/dişil yapılar ve kadim kelime kökleri içermesiyle Zazacanın organik gramer yapısı hakkında hayati örneklemler sunar.
-Zazaca deyimleri orijinal telaffuzları, anlam dünyaları ve mecazlarıyla arşivlemek,
-Kullanıcı katılımıyla (crowdsourcing) yaşayan bir deyim veri tabanı oluşturmak,
-Dil bilimcilere ve araştırmacılara doğru veri sunmak,
-Zaza sözlü kültür mirasını dijital dünya üzerinden küresel erişime açmak.
Zazaca bilen tüm dostları bu veri tabanına katkıda bulunmaya ve kültürel mirasımızı korumaya davet ediyorum.
Aşağıdaki linke tıklayıp proje anasayfasına girerek hem kendiniz deyim ekleyebilirsiniz hem de eklenmiş olan deyimleri okuyabilirsiniz: